Web Tasarım

Web Tasarımında İlk Taslak Bir Soru Listesidir

Bir işletme sahibi web sitesi için bizimle ilk kez görüştüğünde ondan logo dosyası ya da renk tercihi istemiyoruz. Önce müşterilerinizin telefonda, dükkânda veya mesajla en sık sorduğu soruları bir kâğıda yazmanızı rica ediyoruz. Fiyat neye göre belirleniyor, iş ne kadar sürede teslim ediliyor, hangi bölgelere hizmet veriliyor, daha önce yapılan işler nerede görülebilir? Müşteriyle her gün konuşan çalışanlarınız bu listeye çoğu zaman sizin aklınıza gelmeyen soruları ekler. Bu liste bizim için değerlidir, çünkü gerçek insanların karar vermeden önce yaşadığı tereddütleri gösterir. Bu nedenle web tasarım sürecinin ilk taslağını bir ekran çizimi olarak değil, sorulardan ve cevaplardan oluşan sade bir belge olarak hazırlıyoruz. Giresun’da hizmet veren bir işletmeyi araştıran kişi de aradığı bilgiyi birkaç tıklamada bulamazsa sayfayı kapatıp başka bir seçeneğe yönelir. Soruları baştan toplamak, sitenin hangi bilgiyi hangi sırayla vermesi gerektiğini daha ilk günden netleştirir.
Toplanan sorular konularına göre gruplandığında site haritası kendiliğinden belirginleşir. Hizmetlerle ilgili sorular hizmet sayfalarına, güven ve deneyimle ilgili olanlar hakkımızda ve referans bölümlerine, ulaşım ve çalışma saatleri ise iletişim sayfasına yerleşir. Haritayı bir ağaç şeması olarak çiziyor, her dalın altına o sayfada cevaplanacak soruları not ediyoruz. Aynı bilginin birkaç sayfada gereksiz yere tekrarlanıp tekrarlanmadığı da bu şemada kolayca görülür. Menüde gereğinden fazla başlık bulunmamasına özen gösteriyoruz; seçenek çoğaldıkça ziyaretçinin aradığını bulması zorlaşır. Her sayfa için tek cümlelik bir amaç yazıyoruz: bu sayfayı sonuna kadar okuyan kişi ne yapmalı? Kimi zaman cevap telefon açmak, kimi zaman teklif formu doldurmak, kimi zaman da yol tarifi almaktır. Amaç belli olunca başlıkların sırası, metnin uzunluğu ve düğmelerin yeri de ona göre şekillenir. Şema sizin onayınızdan geçmeden tasarım dosyasını açmıyoruz; bu sayede sonradan sayfa ekleyip çıkarmakla vakit kaybedilmiyor.
Tasarımı boş kutular ve örnek yazılarla ilerletip metni en sona bırakmak yerine gerçek içerikle birlikte çalışmayı tercih ediyoruz. Sizden hizmetlerinizi kendi cümlelerinizle anlatmanızı istiyor, bu notları sade ve kolay taranan bir dile dönüştürüyoruz. Sektörünüzün teknik terimlerini müşterinizin anlayacağı karşılıklarla değiştiriyor, uzun anlatımları kısa ara başlıklar altında topluyoruz. Abartılı sıfatlar yerine çalışma şekliniz, teslim adımlarınız ve fiyatı etkileyen etkenler gibi işe yarar bilgilere yer açıyoruz. Elinizde uygun fotoğraf yoksa hangi karelerin çekilmesi gerektiğini bir liste halinde iletiyoruz; hazır görsellerin sizi temsil edemeyeceği yerlerde gerçek çekim öneriyoruz. İçeriği en baştan ele almak, web tasarım kararlarının süs için değil anlatım için verilmesini sağlar. Bir başlığın kaç satır tutacağı, bir kartta ne kadar yazı olacağı ya da galerinin kaç fotoğraf taşıyacağı ancak içerik belli olduğunda doğru ölçülebilir. Onayınızı aldığımız metinler, sonraki aşamada sayfa düzeninin iskeletine dönüşür.

Görsel Dilde Süsten Önce Anlaşılırlığı Gözetiyoruz

Kurumsal renkleriniz ve logonuz varsa görsel dilin çıkış noktası onlardır; ancak basılı bir broşürde iyi duran her tercih ekranda aynı sonucu vermez. Açık tonlu bir kurumsal renk, beyaz zemin üzerinde yazı rengi olarak kullanıldığında zor okunur hale gelebilir. Bu yüzden renkleri görevlerine göre ayırıyoruz: biri düğmeler ve vurgular için, biri başlıklar için, nötr tonlar ise uzun metinler ve zeminler için kullanılır. Yazı karakterinde de benzer bir ayrım yapıyoruz; başlıklarda karakterli bir yazı tipi tercih edilebilirken gövde metninde göz yormayan sade bir aile seçiyoruz. Renk ve zemin arasındaki kontrastı erişilebilirlik ölçütlerine göre kontrol ediyor, gün ışığında telefonuna bakan kullanıcıyı ya da görme güçlüğü yaşayan ziyaretçiyi hesaba katıyoruz. Seçilen renk ve yazı ayarlarını küçük bir stil rehberinde topluyor, ileride eklenecek sayfaların da aynı kurallara uymasını sağlıyoruz. Henüz bir kurumsal kimliğiniz yoksa sitenin ihtiyacını karşılayacak kadar yalın bir renk ve yazı düzeni öneriyoruz.
Sayfa düzeninde ziyaretçinin gözünü hangi sırayla nereye götüreceğimizi önceden kararlaştırıyoruz. Ekranın ilk görünen bölümünde işletmenizin ne yaptığını tek cümlede anlatan bir başlık, bunu destekleyen bir görsel ve açık bir sonraki adım yer alır. Sayfa aşağı kaydırıldıkça hizmetler, çalışma biçiminiz, örnek işler ve güven veren ayrıntılar belirli bir ritimle sıralanır. Boşluğu israf olarak görmüyoruz; bölümler arasında bırakılan nefes payı, okuyucunun sayfada nerede olduğunu anlamasını kolaylaştırır. İlk web tasarım taslağını ana sayfa ve bir iç sayfa üzerinde hazırlayıp masaüstü ve telefon görünümleriyle birlikte size sunuyoruz. Geri bildirimlerinizi bu iki örnek üzerinde topluyor, onaylanan düzeni diğer sayfalara aynı tutarlılıkla uyguluyoruz. Kişisel beğeniye dayanan yorumları, ziyaretçinin işini zorlaştıran sorunlardan ayırarak değerlendiriyor ve öncelikle ikincisini çözüyoruz. Taslak üzerindeki her değişikliği kısa notlarla kayda geçiriyoruz, böylece hangi kararın neden alındığı unutulmuyor. Bu düzen sayesinde her sayfa ayrı ayrı tartışılmıyor ve süreç gereksiz yere uzamıyor.
Fotoğraflar, bir işletmenin güvenilirliğini çoğu zaman metinden daha hızlı anlatır. Ekibinizin, çalışma alanınızın ya da teslim ettiğiniz işlerin gerçek kareleri, hazır görsellerin veremeyeceği bir samimiyet taşır. Çekim yapılamıyorsa mevcut fotoğraflarınızı ışık ve renk bakımından düzenleyerek sitenin genel havasıyla uyumlu hale getiriyoruz. Görselleri yerleşecekleri alana göre kırpıyor, yüzlerin ve önemli ayrıntıların küçük ekranda kesilmemesine dikkat ediyoruz. Simgeleri tek bir çizim ailesinden seçiyor, düğmelerin biçimini ve rengini sitenin her yerinde aynı tutuyoruz. Bir sayfada öğrendiği düğmeyi başka bir sayfada farklı gören ziyaretçi bir an duraksar; tutarlılık bu küçük tereddütleri ortadan kaldırır. Formları da ayrı bir tasarım konusu olarak ele alıyoruz: gereksiz alanları çıkarıyor, hata mesajlarını anlaşılır yazıyor ve gönderimden sonra ne olacağını açıkça belirtiyoruz. Tek tek küçük görünen bu ayrıntılar, toplamda sitenin ne kadar özenle hazırlandığını gösterir.

Telefonda Hızlı, Arama Motorlarında Okunaklı Bir Altyapı Kuruyoruz

Bir işletmeyi internette arayan kişilerin önemli bir kısmı bunu telefonundan, çoğu zaman yolda ya da kısa bir mola sırasında yapar. Bu nedenle sayfaları önce dar ekran için kurguluyor, geniş ekran düzenini sonradan bunun üzerine genişletiyoruz. Parmakla dokunulacak alanları yeterince büyük tutuyor, bağlantıları birbirine fazla yaklaştırmıyoruz. Menü telefonda açılır bir panel olarak çalışır ve her sayfaya birkaç dokunuşla ulaşılır. Telefon numarası tek dokunuşla aramayı başlatır, adres bilgisi harita uygulamasını açar, mesaj düğmesi doğrudan yazışma ekranına götürür. Giresun’daki müşterileriniz sizi ararken uzun menüler arasında kaybolmamalı; en çok kullanılan işlem her sayfada kolayca ulaşılabilir bir yerde durmalıdır. Yazı boyutlarını küçük ekranda göz kısmadan okunacak ölçüde belirliyor, geniş tabloları da yana kaydırmadan okunacak biçime dönüştürüyoruz. Tasarımı yalnızca bilgisayardaki daraltılmış tarayıcı penceresinde değil, farklı boyutlardaki gerçek cihazlarda da deniyoruz.
Sayfanın açılma hızı, ziyaretçinin içeriği görmeden önce verdiği ilk karardır. Yavaş açılan bir sayfa yalnızca ziyaretçiyi kaçırmakla kalmaz, arama sonuçlarındaki görünürlüğü de zayıflatır. Görselleri kullanılacakları boyuta göre küçültüyor, yeni nesil dosya biçimlerine dönüştürüyor ve ekranın altında kalan görsellerin ancak sıra geldiğinde yüklenmesini sağlıyoruz. Gereksiz eklentilerden ve ağır animasyonlardan kaçınıyor, yazı tiplerini yalnızca kullanılan kalınlıklarla sınırlıyoruz. Barındırma paketini seçerken sunucunun yanıt süresine ve güncel sürümleri destekleyip desteklemediğine de bakıyoruz. Önbellek ve sıkıştırma ayarlarını bu ortama uygun biçimde yapılandırıyoruz. Yayından önce sayfaları ölçüm araçlarıyla test ediyor, yavaşlığa yol açan kalemleri tek tek ayıklıyoruz. Ölçüm sonuçlarını teslim belgesine ekliyoruz ki ileride yapılan değişikliklerin hızı nasıl etkilediği karşılaştırılabilsin. Hız çalışması bir defalık bir ayar değildir; siteye yeni içerik ve görsel eklendikçe aynı özenin sürmesi gerekir. Görsel yüklerken dikkat etmeniz gereken birkaç basit kuralı da teslim sırasında size ayrıca anlatıyoruz.
Arama motorlarında görünürlük, sitenin iskeletine doğru yerleştirilmiş bir altyapıyla başlar. Her sayfaya kendine özgü bir başlık etiketi ve açıklama yazıyor, sayfa içindeki başlıkları mantıklı bir hiyerarşiyle sıralıyoruz. Adres yapısını kısa ve okunur tutuyor, görsellere içeriklerini anlatan alternatif metinler ekliyoruz. Sayfalar arasındaki anlamlı iç bağlantılar da arama motorunun site yapısını kolayca kavramasına yardım eder. Site haritasını oluşturup arama motorlarının yönetim araçlarına tanıtıyor, güvenli bağlantı sertifikasının bütün sayfalarda doğru çalıştığını kontrol ediyoruz. Sitenin arama konsoluna bağlanması, ileride hangi sorgularda göründüğünüzü izlemenizi mümkün kılar. İşletme bilgilerinizi yapılandırılmış veriyle işaretleyerek adres, telefon ve çalışma saatlerinin arama sonuçlarında doğru okunmasına yardımcı oluyoruz. Web tasarım aşamasında atılan bu adımlar kapsamlı bir optimizasyon çalışmasının yerini tutmaz, ama onun sağlam bir zemin üzerinde yükselmesini sağlar. Sonradan düzeltilmesi zahmetli olan pek çok hata da böylece en baştan önlenmiş olur.
Anahtarları Size Veriyor, Bakımı Birlikte Sürdürüyoruz
Bir sitenin kime ait olduğu, alan adı ile barındırma hesabının kimin adına kayıtlı olduğuna bakılarak anlaşılır. Bu kayıtları baştan sizin bilgilerinizle açıyor; yönetim paneli, barındırma hesabı ve kurumsal e-posta ayarlarına ait erişim bilgilerini düzenli bir teslim belgesiyle size bırakıyoruz. İleride farklı bir ekiple çalışmak isterseniz sitenizi taşımak için kimseden izin almanız gerekmez. Alan adının yenileme tarihini takvimimize işliyor ve süre dolmadan size hatırlatıyoruz; unutulan bir yenileme sitenin bir anda erişilemez hale gelmesine yol açabilir. Kullandığımız tema ve eklentilerin lisans durumlarını da aynı belgeye yazıyoruz; hangi bileşenin ne zaman yenileneceğini bilmek sürpriz masrafların önüne geçer. Bu açıklığı web tasarım hizmetimizin temel ilkesi sayıyoruz, çünkü bir müşterinin bizimle çalışmayı sürdürmesinin tek gerekçesi aldığı hizmetten memnun kalması olmalıdır. Teslim belgesini güvenli bir yerde saklamanızı ve şifreleri belirli aralıklarla yenilemenizi de ayrıca öneriyoruz.
Siteyi yayına almadan önce size ve ekibinizde siteyle ilgilenecek kişilere yönetim panelini uygulamalı olarak gösteriyoruz. Metin değiştirmek, fotoğraf eklemek, yeni bir hizmet ya da duyuru yayımlamak gibi sık yapılacak işleri birlikte deneyerek öğreniyoruz. Bu adımları kısa ekran kayıtları ve sade bir yazılı rehberle destekliyoruz ki aylar sonra ihtiyaç duyduğunuzda kolayca hatırlayabilesiniz. Tasarımı bozabilecek alanları kilitliyor, sizin güncellemeniz gereken bölümleri ise açık ve anlaşılır bırakıyoruz. Panelde yapılan bir hatanın kolayca geri alınabilmesi için sayfa sürümlerinin saklandığı ayarı açık tutuyoruz. Yayından önce bütün formları, bağlantıları ve yönlendirmeleri tek tek deniyoruz. Daha önce kullandığınız bir site varsa, eski adreslerin yenilerine doğru yönlendirilmesini planlayarak arama sonuçlarında emek kaybı yaşanmasını önlüyoruz. Açılışı izleyen ilk haftalarda gelen geri bildirimleri takip ediyor, gereken küçük düzeltmeleri vakit kaybetmeden yapıyoruz. Eğitimin sonunda, bir sorunla karşılaştığınızda bize hangi yoldan ulaşacağınızı gösteren kısa bir destek notu bırakıyoruz.
Yayındaki bir site, düzenli bakım gördükçe değerini korur. Bakım anlaşmasının neleri kapsadığını ve hangi işlerin ayrıca planlanacağını baştan yazılı olarak belirliyoruz. Bu kapsamda sistem ve eklenti güncellemelerini kontrollü biçimde yapıyor, her güncellemeden önce yedek alıyor ve güvenlik uyarılarını takip ediyoruz. Bir güncelleme beklenmedik bir soruna yol açarsa siteyi kısa sürede önceki haline döndürebiliyoruz. Ziyaretçi istatistiklerini inceleyerek hangi sayfaların ilgi gördüğünü, hangilerinde ziyaretçinin siteden ayrıldığını size sade bir özetle aktarıyoruz. İşletmeniz büyüdükçe yeni hizmetler, yeni fotoğraflar ya da ikinci bir dil seçeneği eklemek gerekebilir; baştan esnek kurulan yapı bu eklemeleri tasarımı bozmadan taşır. Giresun’daki işletmelerin sezona göre değişen kampanyaları ya da güncellenen çalışma saatleri de sitede gecikmeden yer almalıdır. Web tasarım çalışmasını teslimle kapanan bir iş olarak değil, işletmenizle birlikte gelişen bir araç olarak görmemizin nedeni budur.

Web Tasarım Hakkında Sık Sorulan Sorular

Hayır. Önce her sayfanın amacını ve o metnin kimden geleceğini belirlemek yeterlidir. Eksik kalan metinler için bir teslim tarihi, onay verecek kişi ve gereken kaynak baştan kayda alınır. Böylece çalışma, tüm yazılar tamamlanmadan da sağlıklı biçimde ilerler.
Çoğu durumda evet. Alan adının size ait olduğu ve barındırma erişiminin elinizde bulunduğu doğrulanırsa mevcut adres korunur. Sunucu sürümü, depolama alanı ve güvenlik koşulları yeni yapıya uygunsa geçiş sırasında adres değişmez; uygun değilse önce bu koşullar düzeltilir.
Sık güncellenen metinler, görseller, duyurular ve referanslar için kontrollü alanlar açılır. Sayfanın teknik düzenini bozabilecek seçenekler ise görünürden kaldırılır. Amaç, günlük değişiklikleri firmanın kendi yapabilmesi, yapının bütününü ise yerinde tutmaktır.
Evet. Masaüstü düzeni küçültülerek telefona sığdırılmaz; menü, kart dizilimi, buton aralığı, form mesajları ve uzun içeriklerin akışı dar ekranda ayrıca denenir. Bir görünümde çözülen sorunun diğerini bozmadığı, iki ekranda birlikte sınanarak doğrulanır.
Yayındaki adreslerin tümü çıkarılır ve değer taşıyan her sayfa için yeni bir hedef belirlenir. Yönlendirmeler döngü, yanlış hedef ve kayıp içerik açısından tek tek denenir. Böylece eski bir bağlantıya tıklayan ziyaretçi boş bir sayfayla değil, aradığının yeni yeriyle karşılaşır.
Hata giderme, küçük içerik desteği ve yeni geliştirme birbirinden ayrı işler olarak yazılır. Bu web tasarım hizmetine dahil edilen süre, iletişim yöntemi ve yanıt koşulu teklifte açıkça belirtilir. Böylece teslimden sonra neyin destek, neyin ayrı bir çalışma olduğu baştan bellidir.